Sarıbal: Çiftçiye yeni kredi borcu vermek iklime uyum politikası değildir

Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31’inci Taraflar Konferansı’nın (COP31) Antalya’da başladığını hatırlatan Sarıbal, konferansın ilk gününde gıda güvenliği, tarım, sulama ve su verimliliğinin gündeme geldiğini belirtti.

ANKARA (İGFA) - Türkiye’de kullanılan suyun yüzde 79’unun tarımda tüketildiğini, suyun önemli bir bölümünün ise verimsiz altyapı ve sulama sistemlerinde kaybedildiğini ifade eden CHP Genel Başkan Yardımcısı Orhan Sarıbal, kuraklık ve artan üretim maliyetlerinin çiftçileri ekim alanlarını daraltmaya ve ürün desenini değiştirmeye zorladığını söyledi.

“İklim krizinin sonuçları konferans salonlarından önce tarlada görülüyor” diyen Sarıbal, kuraklık, sulama giderleri, gübre ve mazot maliyetlerinin üreticinin gelirini düşürdüğünü belirtti. Çiftçinin hem ürün kaybıyla karşılaştığını hem de iklime uyum yatırımlarının maliyetini üstlenmek zorunda kaldığını kaydetti.

“DESTEKLER ÜRETİCİNİN MALİYETİNİ KARŞILAMIYOR”

İklime uyum için kamu yatırımları ve hibe programları bulunduğunu ancak bunların üreticinin üstlendiği maliyeti bütünüyle karşılamadığını savunan Sarıbal, yeni sulama sistemlerinin çiftçiler için yalnızca ekipman alımından ibaret olmadığını vurguladı. Üreticilerin peşin ödeme, kredi ve teminat bulma, enerji giderlerini karşılama ve daha az su tüketen ürüne geçişte gelir kaybına katlanma gibi sorunlarla karşı karşıya kaldığını ifade etti.

Kiralık arazide üretim yapan çiftçilerin yatırım imkânlarının daha da sınırlı olduğuna dikkat çeken Sarıbal, iklime uyumun kredi ve özel finansmana dayandırılmasının üreticinin borç yükünü artıracağını söyledi.

Sulama altyapısının yenilenmesinin kamunun sorumluluğu olduğunu belirten Sarıbal, açık kanallardaki su kaybını önleyecek kapalı sulama sistemlerinin kamu eliyle kurulması gerektiğini kaydetti. Tarla içi modern sulama yatırımlarının ön ödemesiz ve hibe ağırlıklı desteklenmesini isteyen Sarıbal, daha az su tüketen ürünlere geçiş sırasında oluşabilecek verim ve gelir kaybının da kamusal güvenceyle karşılanması çağrısında bulundu.

“İKLİM KRİZİNE YOL AÇAN ÇİFTÇİ DEĞİLDİR”

Havza bazlı üretim planlarının çiftçilere dayatılmaması gerektiğini savunan Sarıbal, bu planların üretici örgütleri, ziraat odaları ve bilim insanlarının katılımıyla hazırlanmasını istedi. Kuraklık başta olmak üzere iklim kaynaklı afetlerin tarım sigortasının etkin kapsamına alınması ve küçük üreticilerin prim yükü altında bırakılmaması gerektiğini de belirtti. Türkiye’nin iklim politikasının karbon piyasası ve finansman araçlarıyla sınırlandırılamayacağını ifade eden Sarıbal, tarım topraklarını, su kaynaklarını ve üreticiyi koruyan kamucu bir uyum programına ihtiyaç olduğunu söyledi.

Sarıbal, “İklim krizine yol açan çiftçi değildir; uyumun bedeli de çiftçiye borç olarak yüklenemez. COP31’in başarısı verilen sözlerin sayısıyla değil, çiftçiye, tarlaya ve su havzalarına ulaşan kaynakla ölçülecektir. Toprağı, suyu ve üreticiyi korumayan hiçbir iklim politikası gerçek bir çözüm değildir” dedi.